Yazdır e-Posta
Yasadaki yeni düzenlemeler kadınlardan yana
Hayata Dair

8 Mart Dünya Kadınlar Günü, kadınlarla ilgili yasaları yeniden sorgulamamıza neden oldu. Özellikle Borçlar Kanunu’ndaki son düzenleme kadınlara yeni haklar tanırken, kadınlar arasında çatışmaları da artıracak gibi görünüyor.

Her gün gazetelerin 3. sayfa haberlerinde yer alan kadın, 21. yüzyılda cinsel meta kimliğinden, şiddete maruz kalmasından kurtulabilmiş değil. Ekonomik hayatın hâlâ tam olarak merkezinde yer alamayan, evin içinde ev işleri ve çocukları arasında hapsolmuş ve Nazım Hikmet’in dediği gibi “Soframızdaki yeri öküzümüzden sonra gelen kadın”, adını kabul ettirme savaşı veriyor. Yasalardaki son düzenlemelerle kadınlar daha yeni yeni bazı haklarına kavuşabilmiş durumda. Eksiklikler de var tabii. Ancak sivil toplum kuruluşları da avukatlar da bir şeyin altını tekrar tekrar çiziyor: O da yasaların iyi olduğu ama uygulamalarda sorun çıktığı... Biz de 8 Mart Dünya Kadınlar Günü’nde Avukat Cengiz Hortoğlu’na yasalardaki son düzenlemeleri sorduk. Yasalarda mobbing’den nikahsız yaşayan kadının manevi tazminat açma hakkına kadar çeşitli ve ilginç düzenlemeler var. Bunlardan en dikkat çekicisi de kadının sevgilisini kaybetmesi halinde 3. şahsa açabileceği manevi tazminat davası. Gelin, bilmediğimiz haklarımıza bir göz gezdirelim.

Borçlar Kanunu’nda yeni bir düzenleme yapıldı. Düzenlemede kadınları ilgilendiren bir kısım var mı?
Borçlar Kanunu’nda kadınlar için 2 önemli düzenleme geldi. Birincisi, ölen ya da ağır yaralanan bir erkeğin yakını tazminat davası açabilecek. Örneklerle konuyu anlatmamız gerekirse, diyelim bir trafik kazası oldu. Erkeğin yanında nişanlısı veya sevgilisi vardı ve erkek, o trafik kazasında hayatını kaybetti. Bu adamın eşi, kardeşleri, annesi, babası varsa bunlar zaten tazminat talebinde bulunabilir. Yenilenen Borçlar Kanunu, ‘aile’ kavramı yerine ‘yakınları’ kavramını getiriyor. Nikahsız yaşadığı kadın da erkeğin ölümüne neden olan 3. şahıstan manevi tazminat talebinde bulunabilecek.

Ölüme neden olan kişiden “Duyduğum üzüntüden dolayı sizden manevi tazminat talep edebiliyorum” diyebilecek. Miktarı ne kadar olur? 10 bin TL de olabilir, 500 bin TL de. Bu tamamen tarafların ekonomik durumuna ve olayın vehametine göre değişir. Yalnız burada şöyle bir durum var: Nikahsız yaşayan kadın, evli olduğunu bile bile o adamla birlikteyse nikahlı eşe tazminat ödeme durumuyla karşı karşıya. Nikahsız yaşayan kadın, 3. şahsa “Sevgilim öldü” diyerek dava açarken, nikahlı eş de “Madem sen benim eşimle birlikteydin, öde bakalım tazminatı” diyebilecek. Böyle çapraz durumlar ortaya çıkabilecek.

Nikahsız yaşayan kadının mirastan hak isteme durumu var mı?
Türkiye’de böyle bir düzenleme yok. Yeni yasa, kadının birlikte yaşadığı adamın başına bir şey gelmesi durumunda, 3. şahsa karşı bir manevi tazminat isteme hakkını getiriyor. Bu erkeğin tedavi hatasından, trafik kazasından ya da kafasına saksı düşüp ölmesinden olabilir. Yakınları sıfatıyla kişi dava açabilir. Bu kişi, eşcinsel arkadaşı da olabilir. Burada şahitten telefon kayıtlarına, hatta birlikte yaşadıkları evin kira sözleşmesine kadar her şey kanıt niteliğindedir.

Bahsettiğiniz diğer bir yenilik ne üzerine?
Borçlar Kanunu’nun diğer bir en önemli yeniliği de mobbing. Diyelim, işveren ortada hiçbir gerekçe yokken işçisini işten çıkartmak istiyor ve tazminat ödemeye de yanaşmıyor. İşçinin işten çıkması için mobbing uygulamaya başlıyor. Ya da mobbing’i çalışan çalışana uygulayabiliyor. Yeni yasayla birlikte işveren hem kendisinin yaptığından hem de çalışanların birbirlerine yaptığı cinsel ve psikolojik tacizden sorumlu. Bu düzenlemeyle birlikte çok fazla dava açılacak. Özellikle de kadınlar tarafından...

Peşin tazminat davası nedir?
Bunu da bir örnek üzerinden açıklamaya çalışayım: Diyelim ki, kadın eşini ya da sevgilisini kaybetti. Karşı tarafa manevi tazminat davası açabilecek ve bir miktar tazminatı önceden peşin olarak alabilecek. Dava sonrasında ise bu miktar, 3 şahsın ödeyeceği tazminattan düşülecek.

Aklınızda bulunsun
Borçlar Kanunu’ndaki birçok önemli değişiklik, 1 Temmuz 2012’den itibaren yürürlüğe girecek.

İlginç dava örnekleri var mı?
Kadın dilekçe yazmış, “Kocam ne duş alır, ne dişini fırçalar” diye. Hakim de bunun üzerine erkeğe evden uzaklaştırma cezasının yanı sıra bir de kendine bakım cezası vermiş. Bu tarz şeylere mahkeme karar veriyor. Hepsinin de dayanağı var. Şiddet durumlarında ise delile gerek yok. Kadın erkeği mahkemeye verebiliyor. Bunun için herhangi bir harç ödemesine gerek yok. Bir de ekonomik şiddetten bahsediliyor. Ekonomik şiddet de artık tazminat ve boşanma nedeni oldu. Örneğin, cimrilik artık bir boşanma ve tazminat nedeni. Erkek evin elektriğini, suyunu kesiyor, kadına eziyet ediyor, kadını aşırı derecede tasarruflu davranışlarda bulunmaya zorluyor. Hatta çöpü kontrol ediyor, yapılan harcamaları not ediyor, “Meyvelerin kabuklarını kalın soyup israf ediyorsun” diye kadını suçlayabiliyor. Kadınlar bunun için de eşlerine dava açabilir.

Avukat Cengiz Hortoğlu, açılan toplumsal davaların hak arama özgürlüğünde büyük katkı sağladığını özellikle belirtiyor.

Başka bilmediğimiz haklarımız var mı?
Erkek, eşini ailesiyle birlikte oturmaya zorlayamaz. Böyle Yargıtay kararları var. Yine Türk Ceza Kanunu’nda çok önemli bir madde de erkek, hamile eşini ya da kendisinden gebe kaldığını bildiği sevgilisini çaresiz durumda bırakıp terk edemez. Bunun 3 aydan 1 yıla kadar cezası var. Bir başka yenilik de kadına miras kalma durumunda oturduğu evi seçme hakkının verilmesi. Miras hakkıyla geçen bir haktan erkeğin hiçbir şekilde talebi olamaz. Ayrıca çeyiz eşyası, düğünde takılan takılar kadınındır. Kadın takılarla alakalı olarak eşine davayı isterse devam ederken bile açabilir. Türk Ceza Kanunu’ndaki 236. madde de çok önemli. Aldatılan bir kadın boşanma davası açtı diyelim. Davada ortaya edinilmiş mallardan bir değer çıkıyor. Buna ‘artık değer’ deniliyor. Örneğin, ortada 100 bin TL’lik bir mal varlığı var ve her iki tarafın da bu malda payı varsa mal varlığı eşit şekilde paylaştırılıyor. Ama kadın, kendisini aldatan eşine zinadan ya da hayata kast durumuna dayalı olarak boşanma dava açarsa hakim bu paylaşım sırasında edinilmiş malların bir kısmını ya da tamamını artık değer olarak kadına verebiliyor. Zina, Türk Ceza Kanunu’nda suç olmaktan çıktı ama böyle ağır bir yaptırım var kanunda. Bunu hiç kimse bilmiyor. Son olarak örneğin, erkek kahve köşelerinde oturuyor ve eşiyle, çocuğuyla ilgilenmiyor. Yani aile sorumluluklarını yerine getirmiyor. Evine bakmayan, evinin giderlerini karşılamayan erkeğe hapis cezası veriliyor.

 

DENİZ VARGELOĞLU

Seninle Dergisi Mart Sayısı

Paylaşmak ister misin?

Deli.cio.us    Digg    reddit    Facebook    StumbleUpon    Newsvine
 


Yorumlar  

 
0 #2 kkk 12-04-2013 06:59
yasalar metreslerden yana eş olacağına metres ol hayatını yaşa . namı diğer imam nikahlıymış
Alıntı
 
 
0 #1 aaa 11-02-2013 23:36
yuh artık..
Alıntı
 

Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile

Mutfak

Komposto mu, hoşaf mı?

News image

Yaz sıcaklarında artık vazgeçilmezimiz soğuk içecekler. Ben bu ay sizi Ramazan dolayısıyla da nostaljik bir y... DEVAMI

Düğün-davet mevsimi

News image

Hiç şüphesiz düğündavet hazırlıkları titizlik gerektirir. Her şeyi ince eleyip sık dokumak gerekir. Peki, ... DEVAMI

En iyi kek tarifi hangisi?

News image

Mükemmel kek tarifine ulaşmak için bugüne dek pek çok farklı reçete hazırladım. Ortası delik olandan, dolgulusun... DEVAMI

Dondurma dünyasında 'in'ler 'out'lar...

News image

 İtalyanların dondurma konusundaki uzmanlığı, dünyadaki en yeni dondurma trendleri ve bizim geleneksel Ma... DEVAMI

Sevgililer günü mönüsü

News image

SEVGİLİLER GÜNÜ MÖNÜSÜ Kalbe giden yol mideden geçer derler… Başbaşa geçireceğiniz 14 Şubat akşamı, size sunduğum... DEVAMI

İçinizi ısıtan kış mönüsü

News image

İÇİNİZİ ISITAN KIŞ MÖNÜSÜ Soğuk ve yağışlı kış günleri; bir kâse çorba, fırınlanmış sıcacık bir yemek ve leziz ... DEVAMI

Kültür - Sanat

Keman virtüözü Canan Anderson

News image

Sihirli parmakların sahibi Canan Anderson, bu ayki röportajımızın konuğu. 3 Haziran’da Mardan Palace’de, 8 Hazira... DEVAMI

Konser, etkinlik, röportaj, sinema...

News image

Konser David Garrett, ilk kez Türkiye’de Dans ‘Beyazgül-White Rose’ İstanbul’da... Sinema Sema Şimşek, ‘Tehl... DEVAMI

Konser, etkinlik, röportaj, sinema...

News image

MÜZİKAL Dünyaca ünlü Broadway yapıtı ‘Operadaki Hayalet’ bu ay İstanbul’da... SERGİ Yaratıcı deha Mimar Sinan, Tophane-i ... DEVAMI

Konser, etkinlik, röportaj, sinema...

News image

KONSER :Efsane şarkıcı Julio Iglesias, İstanbul’da... ETKİNLİK :Ünlü oyuncu Hugh Jackman, Broadway şo... DEVAMI

Derya Beşerler en son ne yaptı?

News image

DERYA BEŞERLER EN SON NE YAPTI? BKM Mutfak’ta her Salı ‘No Name’ adlı oyunla sahne alan Derya Beşerler, son zamanlard... DEVAMI

Pİiyano karanlık ve bağımsız bir enstürman

News image

PİYANO KARANLIK VE BAĞIMSIZ BİR ENSTRÜMAN İsviçre’nin köklü senfonik topluluklarından Basel Oda Orkestrası Gürcü piyan... DEVAMI

Astroloji

Astrolog Sema Kılıç yazıyor...

News image

Astroloji Haziranın aynın burçlar üzerindeki etkisi Halen retro (geri harekette) olan Merkür 11 Haziran’da düz pozisyona ... DEVAMI

Astrolog Sema Kılıç yazıyor...

News image

Astroloji Mayıs ayının burçlar üzerindeki etkisi(Yükselen burcunuzu önce okumalısınız) 4 Mayıs’ta Akrep’te Dolunay, 18 ... DEVAMI

Astrolog Sema Kılıç yazıyor...

News image

ASTROLOJİ NİSAN AYININ BURÇLAR ÜZERİNDEKİ ETKİSİ(Yükselen burcunuzu önce okumalısınız) 4 Nisan’da Terazi burcunda bir A... DEVAMI

Astrolog Sema Kılıç yazıyor...

News image

ASTROLOJİ MART AYININ BURÇLAR ÜZERİNDEKİ ETKİSİ(Yükselen burcunuzu önce okumalısınız) 20 Mart’ta Balık burcunun son der... DEVAMI

Astrolog Sema Kılıç yazıyor...

News image

ŞUBAT AYININ BURÇLAR ÜZERİNDEKİ ETKİSİ (Yükselen burcunuzu önce okumalısınız) Koç ( 21 Mart-19 Nisan ) Koç’lar, 20’sine k... DEVAMI

Gezi

Masal diyarı Kapadokya

News image

Masal diyarı Kapadokya Sadece tarihi açısından değil aynı zamanda ruhani dünya sahnesiyle de yüzyıllardır varlığını koruy... DEVAMI

Hızlandırılmış Madrid turu

News image

Voleybolcu Naz Aydemİr Akyol'dan Hızlandırılmış Madrid turu Biz sporcular kamplar, maçlar, turnuvalar vs. yüzünden çok f... DEVAMI

Sanatın merkezi bir şehir, Londra...

News image

OYUNCU ASUMAN DABAK YAZDI SANATIN MERKEZİ BİR ŞEHİR, LONDRA... Bu şehrin mevsimi yok. Ne zaman giderseniz gidin, Londra sokaklar... DEVAMI

Başak Sayan yazdı...

News image

CENNET BURASI Eğer bir gün bana cennetin nerede olduğu sorulursa, hiç düşünmeden Saint Lucia Adası derim. Doğu Karayip Denizi... DEVAMI