Yazdır e-Posta
O her şeyin farkında
Psikoloji

agustos-2011-psikoloji-resim-1 Uzmanlar insan psikolojisinin temellerinin atıldığı dönem olan 0-3 yaşa, yani bebeklik dönemine dikkat çekiyor. Bebeğinizin mutlu ve sağlıklı bir birey olması için iş ailelere düşüyor.

Yaşamın ilk evresi olan bebeklik dönemi, kişinin bütün hayatı üzerinde önemli bir etkiye sahip. Bu dönemde mutlu ve huzurlu bir ortamda, sevgi ve ilgi çemberi içinde büyüyen bebek mutlu ve sağlıklı birey olarak yetişirken, gerginliğin hakim olduğu bir ortamda, kaygı ve ilgisizlik içinde büyüyen bebek ise yaşamının ileriki evrelerinde ruhsal bozuklukların potansiyel hedefi haline gelebiliyor. Araştırmalar, anne-baba ve yakın çevresinden gereken ilgiyi görmeyen bebeğin zeka seviyesinin de potansiyelinin altında kalabileceğini ortaya koyuyor. Konuyla ilgili bilgi aldığımız İ.Ü. İstanbul Tıp Fakültesi Çocuk Ruh Sağlığı ve Hast. Öğretim Üyesi Doç. Dr. Osman Abalı, anne-babaların bebek psikolojisi hakkında daha bilinçli olmaları gerektiğini söylüyor.


BEBEK, STRESİ DAHA DOĞMADAN TANIYOR
Stresin anneye ve bebeğe negatif tesirleri var ve bu da anne-bebek ilişkisini kötü etkiliyor. Eğer anne stresli bir hamilelik geçiriyorsa, karnındaki bebek de bu dönemlerde huzursuzluk hissediyor. Hamilelik boyunca salgılanan hormonlar anneyi çok daha hassaslaştıracağı için, tüm aile üyelerinin bu süreçte anneye karşı daha anlayışlı ve destekleyici olmaları gerekiyor. Üstelik bu bebeğin sağlığı için de gerekli. Çünkü mutlu anne, aynı zamanda mutlu bebek demek.

GÖZLERİNE BAKARAK KONUŞUN
Onun daha çok küçük olduğu ve etrafında olup bitenleri kesinlikle anlayamayacağını düşünebilirsiniz. Oysa bebekler çevrelerinde olup biten birçok şeyin farkında oluyor. Bu yüzden annenin bebeğine göstereceği ilgi onun sağlıklı bir birey olarak yetişmesi için son derece önemli. Karşılıklı gülümseme, göz kontağı, ten teması, onun seslerine karşılık vermek, sevgi sözleri yani duygusal anlamda onun varlığından hoşnut olduğunu ifade eden her şey bebeğe “ben değerliyim çünkü seviliyorum” duygusu veriyor. Böylece psikolojik gelişimi sağlam temeller üstüne atılıyor.

ANNENİN SESİ VE YÜZÜ ONU RAHATLATIYOR
Yapılan araştırmalar, 1 yaşının altındaki bebeklerin yüzlerce fotoğraf arasında gördükleri annelerinin yüzlerini tanıdıklarını gösteriyor. Ayrıca bebeklerin anne sesini duyunca ve kokusunu alınca sakinleştikleri de biliniyor.

3 YAŞINA KADAR ÇOK HIZLI ÖĞRENİYOR
Öğrenme süreci kendi kabiliyetine göre, anne karnında gelişmeye başlayan bebek, 3 yaşına kadar oldukça hızlı öğreniyor. Doğuştan getirdiği karakteristik özellikleri, zeka seviyesi, dikkat süresine göre çevre ile girdiği iletişim ise son derece değerli. Bebeğin kendi potansiyeli ölçüsünde çevreye verdiği sinyallere geri dönüş alması gelişimini sağladığından, ailenin bebekle iletişim kurması da hayati önem taşıyor.

YABANCI DİL İÇİN 3 YAŞ SINIR
Bebekler, 0-3 yaş arasında yabancı dili de çok çabuk algılıyorlar. Dolayısıyla bir dili gelecekte anadili kadar iyi konuşmasında 3 yaşına kadar duymasının rolü büyük. Ancak Doç. Dr. Abalı, anne-babaları çocuklarının bebeklik dönemlerinden başlayarak, bilgi ve yeteneklerini geliştirmek amacıyla aşırı uyarana maruz bırakmalarının da zararlı olabileceğini belirtiyor; “Aşırı uyarana boğulan bebek, eğlenceli bir oyun oynaması gerekirken kendisine sürekli bir şeyler öğretilmeye çalışmasına, öğrenmeye kapılarını kapatarak da cevap verebiliyor”.

Aşırı düşkünlük ve aşırı kollama davranışı, mesela onun yerine yapabileceği şeyleri yapmanız, bebeğin gelişimini ve uzun vadede özgüvenini zedeleyebiliyor.

FAZLA İLGİ DE SAĞLIKSIZ
Öte yandan bazı annelerin bebeklerine aşırı bağlanmaları, bebeğin gelişim evresinde yapabileceği şeylere izin vermeden her şeyi kendileri yaparak bebeğe hazır sunmaları yanlış bir davranış. Çünkü bu bebeğin yeteneklerinin gelişmesini önlüyor. “Sen değerlisin” mesajının dozunun çok fazla verilmesi ise narsistik, bencil ve kendi ekseni etrafında yaşayan bireylerin yetişmesine temel hazırlayabiliyor.

KATI KURALCILIK İYİ DEĞİL
Anne babanın aşırı titiz ve kuralcı olması da bebek için stres kaynağı olabiliyor. Hemen her konuda müdahaleye uğrayan çocukta stres birikiyor. Bu nedenle anne ve babaların bebeklerini büyütürken rahat olmaları ve onların günlük davranışlarını (tehlikeli olanlar hariç) aşırı düzeyde kontrol etmemeleri gerekiyor.

BAKIMINI YAPMAKTAN KEYİF ALDIĞINIZI HİSSETTİRİN
Bebeklik döneminde sevgi dolu bir ortamda gelişmeye başlayan birey mutlu ve huzurlu olurken, böyle bir ortamda bebeklik geçirmemiş olan bireylerde ise çeşitli psikolojik sorunlar gelişiyor. Temel sevgi ihtiyacı karşılanmayan çocuklar hayata karşı öfke içinde yetişiyor. Dolayısıyla annebabaların bebeğine onu desteklediğini, varlığına değer verdiğini, mutluluğu ile mutlu olduğunu, ona bakmaktan ve onunla zaman geçirmekten keyif aldığını hissettirmeleri gerekiyor. Tabii bu duygusal yakınlığı hem anne hem de babadan görmeli. Unutmayın, bir mimik, dokunuş ya da ses tonu bile bebeğin anne ya da babasının hangi ruh halinde olduğunu anlaması için yeterli.

TV İZLETMEYİN, BİRLİKTE OYUN OYNAYIN
Bebekler görsel uyaranlara açık oldukları için TV ekranında dönen görüntüler dikkatlerini çok çekiyor. Ancak uzmanlar bebek kanalları ve çizgi filmler dahil bir çok yayının bebeklerde zeka, dil ve sosyal gelişimi önlediğinde hemfikir. Anne-babaların bebekle kaliteli zaman geçirmeleri gerektiğinin altını çizen Doç. Dr. Abalı, ebeveynlerin bebekle kaliteli zaman geçirmeleri gerektiğini, bunun en güzel yolunun ise birlikte basit oyunlar oynamak olduğunu söylüyor.

İKİZLERE AYRI BİREYLER OLARAK DAVRANIN
Doç. Dr. Osman Abalı, ikiz annelerinin bebeklerine ‘ikizler’ olarak değil de, ikisinin de ayrı giysiler giyen, ayrı yeteneklere sahip birer birey olduğunu bilerek yaklaşmaları gerektiğini söylüyor.

agustos-2011-psikoloji-resim-2


Anne sütü psikolojisi için de yararlı

İ.Ü. İstanbul Tıp Fakültesi Çocuk Ruh Sağlığı ve Hast. Öğretim Üyesi Doç. Dr. Osman Abalı
Yaşamının ilk 6 ayında anne sütü almak bebeğin sağlıklı biyolojik gelişimi kadar psikolojisini de etkiliyor. Doç. Dr. Osman Abalı, anne sütünden mahrum kalan bebeğin, ileride sigara içmek gibi oral alışkanlıklara ve depresyona daha yatkın olacağını belirtiyor.



BEBEK İLE İLETİŞİMDE BUNLARA DİKKAT EDİN
- Konuşurken sakin ve anlaşılır bir ses tonu ile konuşun. Bağırmaktan, tehdit ve ani ses yükselmesinden sakının.
- Onunla konuşurken gözünün içine bakın ve onun boyunun seviyesine inin.
- Konuşurken ten teması ile iletişimi destekleyin. Yanağına ya da omzuna dokunun.
- Uzun cümleler kurmaktan kaçının. Unutmayın ki, o bir bebek ve kelime hazinesi henüz çok dar.
- Konuşurken yaptığınız işi bırakıp sadece onunla konuşun. Bu ona değer verdiğinizi anlatacaktır.
- Onun duygularını hesaba kattığınızı hissettirin.
- Onun çıkardığı, ses, hece ya da sinyale karşılık verin.

SEÇİL KILIÇ
FOTOĞRAF: JAMIE GRILL / THE IMAGE BANK / GETTY IMAGES TURKEY

Seninle Dergisi Ağustos 2011 Sayısı

Paylaşmak ister misin?

Deli.cio.us    Digg    reddit    Facebook    StumbleUpon    Newsvine
 

Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile

Mutfak

Bayram mönüsü için önerilerim

News image

Çocukluğumun bayramlarında beni en çok heyecanlandıran kısım yemekten ya da kahvaltıdan sonra ikram edilen ç... DEVAMI

Komposto mu, hoşaf mı?

News image

Yaz sıcaklarında artık vazgeçilmezimiz soğuk içecekler. Ben bu ay sizi Ramazan dolayısıyla da nostaljik bir y... DEVAMI

Düğün-davet mevsimi

News image

Hiç şüphesiz düğündavet hazırlıkları titizlik gerektirir. Her şeyi ince eleyip sık dokumak gerekir. Peki, ... DEVAMI

En iyi kek tarifi hangisi?

News image

Mükemmel kek tarifine ulaşmak için bugüne dek pek çok farklı reçete hazırladım. Ortası delik olandan, dolgulusun... DEVAMI

Dondurma dünyasında 'in'ler 'out'lar...

News image

 İtalyanların dondurma konusundaki uzmanlığı, dünyadaki en yeni dondurma trendleri ve bizim geleneksel Ma... DEVAMI

Sevgililer günü mönüsü

News image

SEVGİLİLER GÜNÜ MÖNÜSÜ Kalbe giden yol mideden geçer derler… Başbaşa geçireceğiniz 14 Şubat akşamı, size sunduğum... DEVAMI

Kültür - Sanat

Ece Seçkin bu ayki röportajımızın konuğu...

News image

Lakabı Roket Müzik dünyasının başarılı ve genç isimlerinden Ece Seçkin, kendisini ve yeni çalışmalarını bu ayki r... DEVAMI

Keman virtüözü Canan Anderson

News image

Sihirli parmakların sahibi Canan Anderson, bu ayki röportajımızın konuğu. 3 Haziran’da Mardan Palace’de, 8 Hazira... DEVAMI

Konser, etkinlik, röportaj, sinema...

News image

Konser David Garrett, ilk kez Türkiye’de Dans ‘Beyazgül-White Rose’ İstanbul’da... Sinema Sema Şimşek, ‘Tehl... DEVAMI

Konser, etkinlik, röportaj, sinema...

News image

MÜZİKAL Dünyaca ünlü Broadway yapıtı ‘Operadaki Hayalet’ bu ay İstanbul’da... SERGİ Yaratıcı deha Mimar Sinan, Tophane-i ... DEVAMI

Konser, etkinlik, röportaj, sinema...

News image

KONSER :Efsane şarkıcı Julio Iglesias, İstanbul’da... ETKİNLİK :Ünlü oyuncu Hugh Jackman, Broadway şo... DEVAMI

Derya Beşerler en son ne yaptı?

News image

DERYA BEŞERLER EN SON NE YAPTI? BKM Mutfak’ta her Salı ‘No Name’ adlı oyunla sahne alan Derya Beşerler, son zamanlard... DEVAMI

Astroloji

Astrolog Sema Kılıç yazıyor...

News image

Astroloji Haziranın aynın burçlar üzerindeki etkisi Halen retro (geri harekette) olan Merkür 11 Haziran’da düz pozisyona ... DEVAMI

Astrolog Sema Kılıç yazıyor...

News image

Astroloji Mayıs ayının burçlar üzerindeki etkisi(Yükselen burcunuzu önce okumalısınız) 4 Mayıs’ta Akrep’te Dolunay, 18 ... DEVAMI

Astrolog Sema Kılıç yazıyor...

News image

ASTROLOJİ NİSAN AYININ BURÇLAR ÜZERİNDEKİ ETKİSİ(Yükselen burcunuzu önce okumalısınız) 4 Nisan’da Terazi burcunda bir A... DEVAMI

Astrolog Sema Kılıç yazıyor...

News image

ASTROLOJİ MART AYININ BURÇLAR ÜZERİNDEKİ ETKİSİ(Yükselen burcunuzu önce okumalısınız) 20 Mart’ta Balık burcunun son der... DEVAMI

Astrolog Sema Kılıç yazıyor...

News image

ŞUBAT AYININ BURÇLAR ÜZERİNDEKİ ETKİSİ (Yükselen burcunuzu önce okumalısınız) Koç ( 21 Mart-19 Nisan ) Koç’lar, 20’sine k... DEVAMI

Gezi

Masal diyarı Kapadokya

News image

Masal diyarı Kapadokya Sadece tarihi açısından değil aynı zamanda ruhani dünya sahnesiyle de yüzyıllardır varlığını koruy... DEVAMI

Hızlandırılmış Madrid turu

News image

Voleybolcu Naz Aydemİr Akyol'dan Hızlandırılmış Madrid turu Biz sporcular kamplar, maçlar, turnuvalar vs. yüzünden çok f... DEVAMI

Sanatın merkezi bir şehir, Londra...

News image

OYUNCU ASUMAN DABAK YAZDI SANATIN MERKEZİ BİR ŞEHİR, LONDRA... Bu şehrin mevsimi yok. Ne zaman giderseniz gidin, Londra sokaklar... DEVAMI

Başak Sayan yazdı...

News image

CENNET BURASI Eğer bir gün bana cennetin nerede olduğu sorulursa, hiç düşünmeden Saint Lucia Adası derim. Doğu Karayip Denizi... DEVAMI